Hôm nay muộn rồi, chép lại một bài thơ đọc năm học lớp năm, nay vẫn còn nhớ. Ấn tượng sâu đậm nên ba mươi năm rồi không quên một chữ.

“CÂY ANTRA”

Trong sa mạc khô cằn xơ xác,

Trên một vùng đất bỏng cháy nung

Như một tên lính canh hung ác

Antra trơ trọi giữa mênh mông.

Trời đất miền thảo nguyên khô khát,

Đẻ nó ra trong một bữa giận hờn

Ban cho nó, vòm lá chết xanh rờn,

Và truyền cho khắp mình nhựa độc.

Nhựa độc thấm ứa tràn qua vỏ,

Giữa nắng trưa thiêu đốt chảy ròng.

Và chiều đến nhón hòn đông đặc,

Bam trên lung từng lớp nhựa trong.

Chim chóc chẳng dám nghiêng cánh tới,

Hùm beo nào có dám lại gần,

Chỉ gió lốc từng cơn ghé vội,

Rồi bat đi, cuốn khí độc đi cùng.

Và nếu đám mây đen trôi giạt,

Vấy nước lên vòm lá xanh um.

Thì hạt mưa biến thành chất độc,

Nhỏ từ cành xuống cát bỏng như hun.

Nhưng một con người chỉ đưa mắt,

Sai một người khác đến Antsa

Và người kia ra đi tức khắc

Sáng hôm sau mang nhựa độc trở về.

Mang về chất nhựa gieo sự chết

Giữa nắng trưa thiêu đốt chảy ròng

Trên vầng trán xanh xao tái mét,

Mồ hôi tuôn như lạch nước giá băng.

Về đến nơi sức tàn như phục,

Xuống thảm gai, dưới mái vương đình.

Kẻ nô lệ nghèo hèn chết gục

Ngay dưới chân chúa tể uy quyền.

Rồi người chúa lấy ra chất độc,

Ẩm mũi tên, trăm phát trúng trăm

Mang chết chóc tha hồ gieo rắc,

Qua biên thuỳ, sang tới lân bang.

-kết-

Bài thơ giống như một bài đồng dao kể chuyện, không biết tác giả là ai. Đọc một lần duy nhất và nhớ trọn 30 năm. Ấn tượng ban đầu đúng là khó phai. Chỉ nhớ bài thơ này vỡ lòng cho tui một nỗi buồn phân chia giai cấp khó mà quên được. Chuyện cổ tích nhưng không có hậu, thật ra chính là chuyện đời chuyện người trong hàng trăm năm trước.

Sau này có google, mới biết đó là thơ của cụ A. Puskin. Hèn gì mà bao năm tháng giai điẹu vẫn du dương trong đầu, đúng là Mặt trời thi ca của nước Nga.

Nói về cụ Puskin thì bài thơ tui thích nhất vẫn là Tôi Yêu Em qua bản dịch của Thuý Toàn được đưa vào sách Ngữ Văn lớp 11. Bài thơ được mệnh danh “tuyệt tác tinh tuý nhất về tình yêu” (wikipedia), xứng đáng được hẳn một bài dài hai trang giấy.

Hồi này không đọc thơ mấy, chứ trước thuộc thơ còn hơn thuộc phương trình hoá học :)))